หลายคนแชร์กันว่า…
“ทำงานเลยวัยเกษียณ = ได้ค่าชดเชย 2 เด้ง”
ขอเบรกนิดนึงนะคะ เพราะความเข้าใจนี้ อาจไม่ตรงกับข้อกฎหมายและแนวคำพิพากษาศาลฎีกาล่าสุดและอาจทำให้ทั้งลูกจ้างและ HR เข้าใจผิดได้
บางท่านถกกันว่า เมื่อพนักงานอายุครบ 55 ปี (หรืออายุเกษียณตามข้อบังคับบริษัท) สัญญาจ้างเดิมสิ้นสุดทันที หากนายจ้างให้ทำงานต่อ ถือว่าเป็น “สัญญาจ้างใหม่” ดังนั้นเมื่อเลิกจ้างภายหลัง นายจ้างต้องจ่ายค่าชดเชย 2 ก้อน
แต่คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3114/2567 วินิจฉัยไว้แตกต่างจากนั้นอย่างชัดเจน โดยยยยย
คดีนี้ ลูกจ้างอายุครบ 55 ปีตามคู่มือพนักงาน แต่บริษัท ไม่ได้จ่ายค่าชดเชย และยังให้ลูกจ้างทำงานต่อ รับเงินเดือนต่อ ปฏิบัติงานต่อเช่นเดิม ต่อมาภายหลัง บริษัทจึงเลิกจ้าง
ประเด็นสำคัญคือ ลูกจ้างอ้างว่าเมื่อครบ 55 ปี สัญญาจ้างเดิมสิ้นสุดแล้ว การทำงานต่อเป็นสัญญาใหม่ จึงควรได้รับค่าชดเชย 2 ครั้ง
แต่ศาลฎีกาไม่เห็นด้วย
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า
การที่นายจ้างยังให้ลูกจ้างทำงานต่อ โดย ไม่มีการจ่ายค่าชดเชยเมื่อถึงอายุเกษียณ แสดงให้เห็นว่า สัญญาจ้างเดิมยังไม่สิ้นสุด และ มิใช่การทำสัญญาจ้างใหม่
ดังนั้น เมื่อนายจ้างเลิกจ้างในภายหลัง จึงต้องนับอายุงาน ต่อเนื่องตั้งแต่วันเริ่มงานจนถึงวันเลิกจ้าง แล้วจ่ายค่าชดเชยตามมาตรา 118 เพียงครั้งเดียวตามอายุงานรวม ไม่ใช่แยกเป็น 2 ก้อน
หลายคนอาจสงสัยว่า
“แล้วมาตรา 118/1 ที่บอกว่า การเกษียณอายุถือเป็นการเลิกจ้างล่ะ?”
คำตอบคือ มาตรา 118/1 วางหลักว่า การเกษียณอายุเป็นการเลิกจ้าง ซึ่งโดยหลักแล้วนายจ้างมีหน้าที่จ่ายค่าชดเชย แต่ในคดีนี้ ข้อเท็จจริงคือ นายจ้าง ไม่ได้ปฏิบัติต่อสัญญาเหมือนสิ้นสุดลง เพราะไม่ได้จ่ายค่าชดเชย และยังให้ลูกจ้างทำงานต่อเนื่อง ศาลฎีกาจึงพิจารณาจากพฤติการณ์ทั้งหมด แล้วเห็นว่าสัญญาจ้างเดิมยังดำเนินต่อ ไม่ใช่การเริ่มสัญญาใหม่
ดังนั้น คำว่า “ทำงานหลังเกษียณ ได้ค่าชดเชย 2 เด้ง”
จึง ไม่ใช่หลักกฎหมายทั่วไป และไม่ใช่สิ่งที่ฎีกา 3114/2567 วางหลักไว้
สิ่งที่ควรทำความเข้าใจและตั้งข้อสังเกตคือ
ถ้านายจ้างประสงค์ให้สัญญาเดิมสิ้นสุดจริง ควรดำเนินการเกษียณอายุ จ่ายค่าชดเชยให้ครบ และหากจะจ้างต่อก็ทำสัญญาใหม่ให้ชัดเจน
แต่ถ้า ไม่ได้จ่ายค่าชดเชย และยังให้ลูกจ้างทำงานต่อเนื่องเหมือนเดิม ศาลอาจเห็นว่า สัญญาจ้างเดิมยังคงดำเนินต่อ ทำให้อายุงานถูกนับต่อเนื่องจนถึงวันเลิกจ้างตามแนวฎีกา 3114/2567
กฎหมายแรงงานต้องดูทั้ง ตัวบทกฎหมาย และ ข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นจริง การหยิบมาตราเดียวมาสรุปว่า “เกษียณแล้วได้ 2 เด้งทุกกรณี” จึงอาจทำให้เข้าใจคลาดเคลื่อนได้ค่ะ
คลินิกกฎหมายแรงงาน
โดยทนายฝ้าย
ปรึกษามีค่าใช้จ่าย